Recharge overzicht
Je tweede brein uit de zeventiende eeuw
Last van informatie-overload? De neurowetenschapper Charlotte Fraza legt in haar populaire vlogs uit hoe ze de wereld verwerkt in haar ‘tweede brein’. De computerprogramma’s die ze daarvoor gebruikt zijn nieuw, maar informatie-overload en ‘infobesitas’ is eeuwenoud, betoogt boekhistoricus Rindert Jagersma.
Sleepwet of cyberwet: bescherming of bedreiging?
Wat komt meer in het gedrang: onze nationale veiligheid of onze privacy? Deze afweging moet ons parlement maken bij de beoordeling van een tijdelijke wet over onze inlichtingen- en veiligheidsdiensten. De diensten willen meer bevoegdheden krijgen, zonder toetsing vooraf. “We worden in onze grondrechten beperkt zonder dat we daar bewust van zijn.”
Deze 4 tips helpen je met stress tijdens je studie
Deadlines, tentamens, een baantje om de studie te kunnen betalen, commissiewerk bij de vereniging en ook nog sociale contacten onderhouden: studenten hebben drukke levens en dat leidt onder meer tot stress, prestatiedruk en slaapproblemen. Wat kunnen studenten doen om mentaal gezond te blijven? Wetenschappers van de Radboud Universiteit geven raad.
Vrouwen met Premenstrueel Syndroom zijn gevoeliger voor verslaving
‘Een bijzondere man, een bijzondere geschiedenis, een bijzondere promotie,’ zegt zijn promotor Joost Drenth, hoogleraar Maag-, Darm- en Leverziekten over verslavingsarts Rouhollah Qurishi (61). Dinsdag 29 november verdedigt hij zijn proefschrift. Hij deed een casestudie rondom een verslaafde vrouw op zijn spreekuur die aan het afkicken was. Zij gaf aan dat haar zucht naar heroïne telkens toenam de dagen vóór haar menstruatie. Met zijn verdere onderzoek toont hij aan dat er inderdaad een verband bestaat tussen verslaving en het Premenstrueel Syndroom. En dat je daar in de behandeling dus rekening mee kunt houden.’
Blootstelling aan kinkhoest verbetert de reactie op een boostervaccin
Oudere kinderen hebben meer antistoffen tegen de kinkhoestbacterie dan jongere kinderen, doordat zij vaker zijn blootgesteld aan de ziekteverwekker. Ook tonen ze een sterkere afweerreactie na een boostervaccinatie tegen kinkhoest. Blootstelling is daarmee een belangrijke factor in de timing en werkzaamheid van vaccins. Dat blijkt uit een publicatie van het Radboudumc in Nature Communications.
De misvattingen rondom emoties herkennen
Het is verleidelijk om de vaardigheden van machines te vergelijken met die van mensen, maar dit kan niet altijd goed. Sommige taken zijn voor machines én mensen te moeilijk.
Hand en mond: een bijzonder verbond
Je handen en je mond zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden. Dit is waarschijnlijk ooit ontstaan door eetgedrag, maar tegenwoordig speelt deze verbinding ook een belangrijke rol in taal.
Het slavernijverleden stelt ons verantwoordelijk in het heden
Joe Biden stelde dat het slavernijverleden als de Amerikaanse erfzonde gezien kan worden. Deze uitspraak past in een breder gedragen opvatting over ons slavernijverleden: wij moeten nadenken over ons aandeel in de slavenhandel.
'Stoppen met corruptie? Begin met eigen superioriteitsgevoel'
Als de wereld een huis was, zou corruptie door alle kieren kruipen. Want hoewel we vanuit het Westen vaak wijzen naar het Oosten als het gaat om omkooppraktijken, komen deze overal voor. Zo werd nu, omtrent het WK, veelvuldig kritiek geuit op Qatar. Maar willen we corruptie de rug toekeren, moeten we eerst van ons gevoel van superioriteit af. Dat ontdekte bedrijfskundige Stefan Schembera tijdens een onderzoek, dat gepubliceerd werd in Organization Science en aandacht kreeg van het Amerikaanse zakentijdschrift Forbes.
Gamen, meer dan een spelletje
Er is bijna niemand die niet gamet. Het is leuk, uitdagend en in het enorme aanbod aan games bevindt zich voor elk wat wils. Daarnaast vervullen games via online-platforms ook steeds meer een sociale rol. Anderzijds bestaat er ook het beeld van de geïsoleerde adolescent die zich gamend op zijn kamer permanent afsluit van daglicht en persoonlijk contact. Wat gebeurt er in ons brein als we gamen?
‘Ik kan niet wegkijken van narigheid’
Maria van den Muijsenbergh voelt zich verantwoordelijk om bij te dragen aan een rechtvaardigere en betere wereld. Dus komt ze als huisarts en hoogleraar Gezondheidsverschillen op voor patiënten die minder mondig zijn, zoals daklozen en ongedocumenteerde asielzoekers. Ze doet dit vanuit een overtuiging die ze ook herkent binnen de Radboud Universiteit: elk mens telt.
‘Iedereen moet verantwoordelijkheid nemen voor klimaatverandering’
Overheden en bedrijven kunnen grote stappen zetten om de CO2-uitstoot te beperken. Maar als individu heb je ook een verantwoordelijkheid om de klimaatcrisis op te lossen, vindt milieufilosoof Marc Davidson. 'Hoe meer je uitstoot, hoe meer verantwoordelijkheid je hebt.'
Leren lezen draait om méér dan letters en klanken
De laatste jaren verschenen alarmerende rapporten waaruit blijkt dat Nederlandse kinderen steeds slechter lezen. Wat gebeurt er precies in het hoofd van een kind dat leert lezen? In de strijd tegen laaggeletterdheid ontwikkelden Nijmeegse onderzoekers een online spel dat dit ontwikkelingsproces ondersteunt.
Pesten pesters om niet zelf een buitenbeentje te worden?
Wat zijn de (onbewuste) motivaties van jongeren om te pesten? De wens om populair te zijn, concludeerden wetenschappers eerder. Hoewel dat zeker meespeelt is het niet de enige beweegreden om te pesten, vermoedt ontwikkelingspsycholoog Tessa Lansu van de Radboud Universiteit. Ze heeft een ERC Starting Grant ontvangen om haar eigen onderzoeksgroep op te zetten en zo een vollediger beeld van de motivaties voor pestgedrag te vormen.
Gevlucht naar Nederland, en dan?
Stel je moet huis en haard verlaten en bereikt na een lange reis vol onzekerheden Nederland. Vanuit een noodopvang of asielzoekerscentrum moet je vervolgens maanden wachten op zekerheid over je toekomst. Ondertussen kan je niet studeren of werken. Dit is het lot van de meeste vluchtelingen als ze pas in Nederland gearriveerd zijn. Met initiatieven als Radboud Welcomes Newcomers wil de universiteit een bijdrage leveren om het leven van deze mensen opnieuw vorm te geven. ‘Veel mensen snakken ernaar weer intellectueel uitgedaagd te worden.’
‘Onderwijs met bezieling begint met betrokken docenten’
De een is student natuurkunde en filosofie en hield bij de opening van het academisch jaar een vurig betoog over de emancipatieuniversiteit. De ander is bedrijfskundige en student theologie en ziet terug op een jaar vol lezingen als Jonge Theoloog des Vaderlands. Beiden willen de universiteit bezielen met minder eenzaamheid en meer geluk. Alvast één aanbeveling: ‘Een campustheoloog die zich overal tegenaan bemoeit.'
‘De universiteit hoort nog altijd tot de katholieke familie’
De katholieke kerk staat voor een uitdaging. Welke plek heeft ze nog in deze geseculariseerde samenleving? Bisschop van ’s-Hertogenbosch Gerard de Korte pleit voor een kerk die midden in de samenleving staat en in dialoog is. Ook met de universiteit. ‘Ik hoop dat we elkaar wederzijds kunnen inspireren.’
'Ik blijf altijd een soort nomade'
In zijn eentje vluchtte Parweez Koehestanie in 1996 op vijftienjarige leeftijd uit Afghanistan. Zijn gevaarlijke reis naar Nederland duurde meer dan een jaar. Inmiddels werkt hij als maag-, darm- en leverspecialist in het Bravis-ziekenhuis in Roosendaal. Afgelopen september werd de vader van twee kinderen verkozen tot alumnus van het jaar.
Op zoek naar de essentie van leven en sterven
Wat betekent het voor Nederlanders om ouder te worden en te sterven? Over die vraag buigt zorgethicus Els van Wijngaarden zich de komende jaren met een team onderzoekers in het Radboudumc. Waarom past haar werk zo goed bij de Nijmeegse universiteit? ‘Praten over de dood raakt aan wat er in het leven echt toe doet.’
Verwonder je over de wereld, het maakt je duurzamer
We overconsumeren. We gooien te veel weg, kopen te veel, recyclen te weinig en dat heeft negatieve gevolgen voor onze aarde. Ook al weten we dat ons consumptiegedrag ook onderdeel is van het probleem, blijft het moeilijk om dat gedrag aan te passen. Hoe komt dat? Barbara Müller, communicatiewetenschapper, ging met die vraag aan de slag. ‘Eigenlijk is het heel simpel: we vergeten dat ons gedrag een verschil maakt.’